de beste brandstof voor een gouden plak

Zo eet Olympisch shorttracker Melle van 't Wout

Unsplash – Anna Pelzer

Unsplash – Anna Pelzer

Goud op het ijs begint op je bord. Terwijl wij juichen bij de eindsprints tijdens de Winterspelen in Milaan-Cortina, timen de atleten hun maaltijden tot op de minuut. Want elke hap kan het verschil maken tussen winnen en verliezen.

De wetenschap achter sportvoeding

Het is simpel: zonder energie geen prestaties. Atleten balanceren continu tussen koolhydraten (voor directe energie), eiwitten (voor spierherstel) en vetten (voor langdurige energie en hormoonbalans). Timing is net zo belangrijk als wat je eet. Armand Bettonviel, hoofdexpert voeding bij NOC*NSF, legt uit: ‘Eiwitten en vetten vormen de basis van een voedingsplan. Koolhydraten zijn flexibel en worden aangepast aan de inspanning. Ook binnen shorttrack wordt koolhydraatgebruik geperiodiseerd op zware of lichte trainingsdagen.

Het is nooit one-size-fits-all; elk plan is persoonlijk.’ Voor trainingen zijn makkelijk opneembare koolhydraten essentieel. Na afloop moeten eiwitten en energie terug in het lichaam. Eiwitten zorgen voor optimaal spierherstel. Bij duursporten is het bovendien cruciaal dat de atleet tijdens de inspanning voldoende energie binnenkrijgt.

Bij shorttrack ligt de focus juist op een stabiele bloedsuikerspiegel en herstel, omdat de inspanning kort maar intens is. Maar hoe vertaalt deze theorie zich naar het bord van Nederlandse schaatsers? We kijken naar twee topschaatsers en hun dagelijkse menu.

Zo eet shorttracker Melle van 't Wout

Shorttracker Melle van ’t Wout (23) hoopt namens TeamNL te pieken op de Winterspelen van 2026. Naast de focus op het ijs is hij zich ook bewust van zijn eetpatroon. ‘Ik hou van eten’, lacht hij. ‘En ik ben een zoetekauw, discipline is daarom belangrijk.’ Zijn dag begint met een smoothie: havermout, melk, bevroren fruit en eiwitpoeder. Tijdens het fietsen neemt hij twee bidons mee: één met koolhydraten, één met water. ‘Vaak ook een gelletje of reep, maar die eet ik niet altijd.’

Guilty pleasure is toegestaan

Herstel is cruciaal. Melle: ‘Op een trainingsdag eet ik twee broodjes met gebakken ei en kipfilet. Vaak ook twee broodjes met pindakaas met gekleurde hagelslag, omdat eten ook lekker moet zijn.’ Zo bewijst Melle: zelfs op topniveau is een guilty pleasure best toegestaan. ’s Avonds een warme maaltijd met rijst of pasta, genoeg groenten en eiwitten. Voor het slapen kwark.

Voldoende eten is cruciaal

‘Belangrijkste momenten zijn ’s ochtends en voor het slapen de eiwitten’, zegt hij. Wedstrijddagen vragen flexibiliteit. ‘Ik ben dan constant bezig op de ijsbaan en eet soms bijna de hele dag niet. Dan moet ik mezelf echt forceren: een gel, wit brood met kipfilet of jam. Meestal zijn het koolhydraten in vloeibare vorm en kleine hapjes tussendoor. Tijdens een wedstrijdweekend is voldoende eten cruciaal.

Olympisch eten in de praktijk

Tijdens de Spelen zitten atleten in gigantische eethallen met honderden opties: sushi, pizza, quinoa, kip, pasta. Verleiding alom, maar begeleiding maakt het verschil. Armand Bettonviel: ‘Ik ben tijdens toernooien veel in contact met de atleten. We bespreken het plan, sturen bij op gewicht, gevoel en prestaties. Ook hebben we protocollen voor hotels en eten; soms moeten we zelf brood bakken om de atleet optimaal te ondersteunen.’

Melle: ‘In het hotel is altijd eten. Ik schep meestal iets meer op omdat ik tijdens de wedstrijd minder eet. Beter iets te veel dan te weinig.’

Explosief versus duursport

Het verschil zit in hoe het lichaam energie gebruikt: Explosief (shorttrack, sprint, bobslee): focus op glycogeen, makkelijk opneembare koolhydraten en eiwitrijk herstel. Duur (langebaan, langlaufen, biatlon): grotere energiebehoefte, efficiënte vetverbranding. Melle: ‘Op het ijs verzuur je altijd, ongeacht wat je doet. Fietsen gaat juist rustig. Die balans in voeding is cruciaal.’

Armand: ‘De bio-energetische component bepaalt de strategie. Duursport vraagt langdurige energie en vetverbranding, bij explosieve sporten moet je glycogeen en makkelijk opneembare koolhydraten nauwgezet timen. Atleten begrijpen welke voeding het lichaam vraagt. Zo volgen ze met vertrouwen een plan dat hen naar topprestaties brengt.’

Dit artikel verscheen als eerst in Men's Health-magazine. Alle Men's Health-content als eerste lezen? Sluit een abonnement af.

Meer van Men's Health? Volg ons ook op Facebook en Instagram.

Zo eet Olympisch shorttracker Melle van 't Wout