Wat is Longevity? Energie, kracht en herstel na je 40e!

Steeds vaker zie je de term ‘longevity’ voorbij komen. In podcasts, op supplementenlabels, en zelfs op Netflix. De beelden erbij zijn vaak hetzelfde: een strak afgetraind lijf van een 50+er, vaak een man, een zuurstofmasker, infusen... Maar wat ís longevity nu eigenlijk en vooral: wat is het niet? Want, hoewel het marketingjargon ons doet geloven dat het voor de veertig-plussers (waartoe ikzelf inmiddels behoor) dé nieuwe fountain of youth is, verdient dit onderwerp een nuchtere, doch goed onderbouwde kijk.

Tekst: dr. Samefko Ludidi

Het nieuwe anti-aging?

Waar ‘anti-aging’ zich al decennia vooral richt op het uiterlijk (crèmes, lasers, injectables) en zich historisch gezien vooral focust op de vrouw, lijkt dat in de afgelopen jaren te zijn veranderd. Ook de man lijkt zich zowaar bewust geworden van zijn uiterlijke verschijning en smeert thans hier en daar een anti-rimpel-cremepje. En wel specifiek ‘ten behoeve van de uiterlijke verschijning’ zo bleek uit een onderzoek van Virgina Tech University [1]. 

Biohacking daarentegen – een stroming die mede door de Silicon-valley cultuur groeide in aandacht – richt zich dan weer echt op performance-optimalisatie via slimme trucjes. Langer en beter kunnen presteren (fysiek én cognitief) zonder brandstof, door middel van intermittent fasting, of je stofwisseling om de tuin leiden door de vetverbranding te boosten met bullet-proof-coffee.

En dan is er Longevity. Longevity gaat over iets veel fundamentelers. Niet over de (ogenschijnlijke) kwaliteit van de buitenkant. Niet over het tegengaan van veroudering en ook niet over kwantiteit of optimalisatie met enkel en alleen maar cijfertjes. Nee, longevity gaat de kwaliteit van leven zélf, juist tijdens het verouderingsproces. Of beter nog: het behoud van energie, kracht, cognitieve scherpte en herstelvermogen, tot ver voorbij je 40e, 60e of zelfs 80e. Ambiteus-realistisch. Meebewegen in het ouder worden zelf, maar wél mee kunnen blijven doen.

Wat is longevity wél (en wat niet)?

Longevity is geen protocol of pil. Het is een strategie. Een manier van leven waarbij je systematisch werkt aan de optimale staat van je lijf én brein. Dat betekent niet per se nieuwe dingen doen, maar wel bewuster omgaan met wat je al elke dag doet: slapen, eten, bewegen, herstellen. Dat alles volgens een ritme dat bij jou past, jouw natuurlijke bioritme.

Anti-aging draait vaak om uiterlijk. Biohacking om snelle optimalisatie. Longevity daarentegen gaat over het totaalplaatje: meer jaren in je leven, maar vooral: meer leven in je jaren.

Waarom mitochondriën de hoofdrol spelen

Centraal in het verhaal van longevity staan jouw mitochondriën. Dat zijn de energiefabriekjes in vrijwel al je lichaamscellen. Ze produceren ATP - de oerbrandstof waarop jij leeft - en spelen een sleutelrol in je herstel, vetverbranding, hormoonbalans en zelfs hersenfunctie. Maar nu wordt het interessant, vooral voor de ‘oudere’ lezers onder ons want, de werking van die mitochondriën, die neemt dus af met de jaren, zo blijkt uit onderzoek [2]. En daarmee dus ook onze energie.

Nu wordt het interessant voor de sporters onder ons, want wat blijkt? In de 90er jaren ontdekte men dus al dat de component ‘power’ (lees: explosieve kracht) vermindert naarmate we ouder worden. Dat gebeurt zo ongeveer vanaf ons - pak-em-beet - 40e levensjaar. In mannen daalt power zo’n 10% sneller dan de component kracht. Sterker nog, power daalt op dusdanige wijze dat we rond ons 100e levensjaar vrijwel geen explosieve kracht overhouden [3,4]. Het verklaart waarom oude mensen veel moeite lijken te hebben met versnellen en slomer gaan bewegen. Ook dit is mogelijk ook gelinkt aan een dalende energie-efficiency in de mitochondriën van je spieren en jij voelt dat als lagere energieniveaus, trager herstel, minder ‘snap’ in je trainingen.
En precies dit is de reden waarom ik de afgelopen 5 jaar wekelijks tijd investeer in power training, maar daarover in een vervolg-artikel meer!

NAD+ hét longevity-molecuul

En dan is er nog één. Een molecuul dat NAD+ heet en ook wel als hét longevity-molecuul wordt beschouwd. Waarom? Nou heel simpel, NAD+ is namelijk direct betrokken bij de energieproductie in de mitochondria. Nu wordt het een beetje technisch, maar feitelijk werkt het zo: hoe meer je er van hebt, hoe beter je mitochondria energie blijven aanmaken. Je kunt je voorstellen dat een daling in NAD+ dus je mitochondria negatief beïnvloedt en dus ook jouw energieniveaus. En dat is dus precies wat er met de jaren gebeurt [5].
Gelukkig kun je met relatief simpele leefstijlkeuzes de achteruitgang van je mitochondriën vertragen en deels zelfs omkeren. Dát is waar longevity echt om draait: grip krijgen op jouw vitaliteit. 

Simpel werkt ook

Longevity draait dus niet om er jong uitzien, maar om jong blíjven functioneren. Of beter nog: sterker functioneren naarmate je ouder wordt. Het is geen pleister op symptomen, maar een systeemgerichte aanpak. Je hoeft daarvoor niet in de extreme hoek te duiken. Geen cold-plunge op nuchtere maag of NAD+-infuus op maandagochtend - tenzij je dat wilt natuurlijk. Maar waarom, als je ook met simplicity kunt beginnen, bij het fundament, en daarmee een even sterk effect kunt bereiken? 

De vier pijlers van longevity – en waar jij kunt beginnen

De komende maanden duiken we in deze online reeks per artikel in één van de vier pijlers:

1. Ritme – Want ritme dicteert alle vitale leven, hier start alles!
2. Eten –  Delicious & nutritious: en hoe je voeding je metabolisme aanstuurt.
3. Beweging – Waarom kracht en power cruciaal zijn voor een lang, vitaal leven.
4. Herstel – Hoe slaap, rust en prikkelmanagement je celkwaliteit verbeteren.

We starten voor de verandering niet met gadgets of geavanceerde suppletie. Wél met het herstellen van je natuurlijke systemen. Dat betekent: vaste eetmomenten, rust in je slaapritme, slimme kracht- en power-training, eenvoud én smaak in je eten, en de juiste prikkels voor je mitochondriën.

Quick wins om morgen al mee te starten

Hier alvast drie eenvoudige stappen waarmee je direct winst boekt:

●      Plan je ritme. Sta 7 dagen per week op hetzelfde tijdstip op, eet op drie vaste momenten. Consistentie kalmeert je bioritme en verlaagt mitochondriële stress. Wat je overhoudt is meer energie.

●      Train je power. Doe 1-2× per week een powertraining. Felle krachtige reps, 3 tot max 5 voor 3-5 setjes per oefening. Je training hoeft niet langer te duren dan 30 minuten (bijv. jump squats, explosieve landmine press of sprintjes van 10 sec). Powertraining stimuleert nieuwe mitochondriën.

●      Slaap als prioriteit. Slaap minstens 7 uur per nacht slapen in een donkere, koele kamer. Geen schermen meer ca. 60 min voor bedtijd. Een diepere slaap staat gelijk aan dieper, beter herstel.

De hype die zal voortduren?

Als je het mij vraagt is Longevity here to stay. Waarom? Het omvat zoveel meer dan hype. Geen shortcuts – wel duurzame energie, kracht en focus, elke dag opnieuw, met doordachte strategieën, benaderd vanuit de biologie. Onze, de menselijke, biologie.

Volgende maand: jouw bioklok als energiehefboom – waarom ritme de eerste sleutel is tot een langer vitaal leven.

Enjoy Health,
Doc

© Jeroen Jorissen

Dr. Ludidi

Over dr. Samefko Ludidi, voedings-en bewegingswetenschapper

In mijn rol als Chief Science Officer bij The Longevity Store® deel ik hoe je evidence-based en realistisch kunt starten. Want alleen met educatie, ritme en eenvoud leg je een stevig fundament – dán pas komt optimalisatie.

Bezoek de website van dr. Ludidi en volg hem op Instagram.

Over The Longevity Store®
“TLS is het eerste longevity-merk dat wetenschap, transparantie en educatie samenbrengt in één formule."

Meer van Men's Health? Volg ons ook op Facebook en Instagram.

Referenties

1. Calasanti T, King N, Pietilä I, Ojala H. Rationales for Anti-aging Activities in Middle Age: Aging, Health, or Appearance? Gerontologist. 2018 Mar 19;58(2):233-241. doi: 10.1093/geront/gnw111. PMID: 27507687.
2. Grevendonk, L., Connell, N.J., McCrum, C. et al. Impact of aging and exercise on skeletal muscle mitochondrial capacity, energy metabolism, and physical function. Nat Commun 12, 4773 (2021). https://doi.org/10.1038/s41467-021-24956-2
3. Metter EJ, Conwit R, Tobin J, Fozard JL. Age-associated loss of power and strength in the upper extremities in women and men. J Gerontol A Biol Sci Med Sci. 1997 Sep;52(5):B267-76. doi: 10.1093/gerona/52a.5.b267. PMID: 9310077.
4. Gava P, Kern H, Carraro U. Age-associated power decline from running, jumping, and throwing male masters world records. Exp Aging Res. 2015;41(2):115-35. doi: 10.1080/0361073X.2015.1001648. PMID: 25724012.
5. McReynolds MR, Chellappa K, Baur JA. Age-related NAD+ decline. Exp Gerontol. 2020 Jun;134:110888. doi: 10.1016/j.exger.2020.110888. Epub 2020 Feb 22. PMID: 32097708; PMCID: PMC7442590.