Zweet stinkt niet, jij wel (en dit is waarom)
Pexels
Zweet is puur vocht, maar de geur die er soms bij komt kijken is allesbehalve lekker. Dit is waarom je soms ruikt alsof je net de sportschool hebt afgebroken en soms helemaal niet.
Zweet zelf stinkt niet
Zweet heeft een slechte reputatie. Zodra iemand een beetje begint te glimmen denken we direct aan een muffe geur. Maar hier komt de grap: zweet is schoon. Het is water met wat zout en mineralen, rechtstreeks uit je zweetklieren. Als je net hebt gedoucht en begint te zweten, ruikt dat nergens naar. Pas na verloop van tijd komt de geur.
Dat betekent dat je na je ochtenddouche gerust de fiets op kunt springen en een pittige training kunt doen zonder meteen muf te zijn. De geur ontstaat pas als bacteriën weer de kans krijgen om zich op te bouwen op je huid.
En wat ruik je dan eigenlijk? Bacteriën die de eiwitten en vetten uit je zweetklieren opeten en afbreken in kleinere moleculen. En die moleculen ruiken, vaak behoorlijk intens. Denk aan zwavelachtige tonen, een vleugje ui en soms zelfs een hint van kaas.
Twee soorten zweetklieren
Je lichaam heeft twee soorten zweetklieren: de eccriene klieren en aprocriene klieren. Eccriene klieren zitten overal en regelen je cooling system. Het zweet dat daaruit komt is praktisch geurloos. Het verdampt en houdt je lichaamstemperatuur in toom.
De apocriene klieren zijn een ander verhaal. Die vind je vooral in je oksels en liezen. Zij produceren een dikker zweet vol vetten en eiwitten. Nog steeds geurloos als het je huid verlaat. Maar zodra bacteriën het oppeuzelen, breken ze het af tot moleculen die een scherpe geur verspreiden. Dit is de beruchte stank waar je last van kunt krijgen.
Stresszweet vs sportszweet
Zweet stinkt dus niet, bacteriën doen dat wel. Hoe langer bacteriën de tijd hebben om zich te vermenigvuldigen, hoe sterker de geur. Daarom ruik je na het douchen fris, zelfs als je gaat zweten. Je huid is dan namelijk schoon en bacterievrij. Maar na een dag, met warmte, kleding en misschien wat stress, is er weer een heel leger bacteriën actief dat jouw zweet omzet in een geurcocktail.
Niet elk zweet is hetzelfde. Tijdens een workout zweet je vooral via de eccriene klieren en dat ruik je nauwelijks. Stresszweet daarentegen komt vooral uit de apocriene klieren en bevat meer stoffen waar bacteriën dol op zijn.
Het resultaat: een intensere geur, zelfs al heb je minder gezweet. Dat verklaart waarom je presentatie voor honderd man soms meer geur oplevert dan een uur lang rammen op het squat rack.
Genen en voeding
Je genen bepalen deels hoe jouw zweetklieren werken en welke samenstelling jouw zweet heeft. Sommige mannen hebben simpelweg minder geurproducerende stoffen en ruiken nauwelijks, zelfs na een training. Anderen hebben pech en ruiken sneller.
Ook voeding speelt mee. Knoflook, uien en gekruid vlees vinden hun weg naar je huid. Alcohol, koffie en sommige medicijnen kunnen hetzelfde effect hebben. Dit verklaart de heftige geuren op de dansvloer van een club. Je ruikt dus letterlijk naar wat je eet en drinkt.
Hygiëne maakt het verschil
De makkelijkste manier om fris te blijven is simpel: douchen. Maar het draait niet alleen om het afspoelen van zweet, het gaat om het verwijderen van bacteriën. Zolang je huid schoon is, stinkt je zweet niet. Maar vergeet je kleding niet! Want een bezweet shirt dat te lang in je sporttas ligt, verandert al snel in een bacteriën-paradijs.
Een ander middel is deodorant, dit pakt de bacteriën en de geur aan. Anti-transpirant gaat nog een stapje verder en blokkeert tijdelijk je zweetklieren zodat er minder brandstof is voor de bacteriën. Beide doen hun werk, maar stoppen met zweten is onmogelijk en ook niet wenselijk. Zweet is jouw ingebouwde airco, zonder dat systeem zou je lichaam binnen no-time oververhitten.
Zweetgeur als aantrekkingskracht
Niet alle zweetgeur is bad news. Evolutionair gezien spelen geuren een rol in aantrekkingskracht. Zweet bevat feromonen, signaalstoffen die je onderbewustzijn oppikt. Voor de een kan een geur onaangenaam zijn, voor de ander juist aantrekkelijk. Daarom is geur superbelangrijk als je aan het daten bent.
Dus: douche regelmatig, gooi je gedragen kleding in de was en gebruik deodorant waar nodig. Een beetje mannelijke geur is hartstikke normaal, zolang je het maar onder controle houdt.