Waarom duursporters ook na hun veertigste nog kunnen pieken

Als je op jacht bent naar nieuwe PR's, hebben wij goed nieuws: je beste prestaties hoeven helemaal niet achter je te liggen. Veel mensen denken dat je uithoudingsvermogen onvermijdelijk hard achteruitgaat naarmate je ouder wordt. Maar die achteruitgang verschilt sterk van persoon tot persoon, zegt Lucie Cowan, trainer bij een luxe sportschoolketen en gepromoveerd in de medische wetenschap.

Hoe hard je uithoudingsvermogen met de jaren achteruitgaat, hangt volgens Cowan onder meer af van je genetische aanleg, leefstijl en trainingsverleden.

Afname van je VO₂ max

Gemiddeld neemt je VO₂ max – de maximale hoeveelheid zuurstof die je lichaam tijdens inspanning kan opnemen en gebruiken – vanaf je dertigste met zo’n 5 tot 10 procent per tien jaar af. ‘Bij goed getrainde sporters die intensief blijven trainen, ligt die afname eerder tussen de 3 en 6 procent per tien jaar.’

Maar misschien ben je niet zo bezig met het beperken van achteruitgang, en wil je vooral beter blijven worden. Volgens Cowan kan ervaring het daarin zomaar winnen van jeugdigheid. Het is dan ook heel goed mogelijk om pas in je dertiger of zelfs veertiger jaren je beste prestaties neer te zetten.

Wat je verliest aan natuurlijke atletische aanleg, kun je compenseren met een efficiënter aerobisch systeem dat zich door jarenlange training heeft aangepast. Daar komen een betere techniek, meer kennis van je zwakke punten, een slimmere wedstrijdstrategie en meer mentale weerbaarheid nog bovenop. ‘Oudere atleten beschikken vaak over meer mentale veerkracht en weten hun tempo beter te doseren’, aldus Cowan.

Lange vs. korte afstanden

Onderzoek onder marathonlopers en ultraduursporters laat zien dat jongere atleten weliswaar in het voordeel zijn op kortere afstanden, maar dat dit verschil kleiner wordt – of zelfs verdwijnt – bij wedstrijden die meerdere uren duren.

‘Bij ultraduurwedstrijden zie je regelmatig winnaars van in de veertig of zelfs vijftig’, zegt Cowan. ‘Dat onderstreept hoe belangrijk ervaring en de juiste mindset zijn.’

Nooit te oud

Nog een extra motivatie nodig? De Ier Tommy Hughes liep in 2020 op 60-jarige leeftijd een wereldrecord in zijn leeftijdscategorie tijdens de marathon. Hij finishte in een indrukwekkende 2:30.02. Ter vergelijking: de gemiddelde marathontijd voor mannen in het Verenigd Koninkrijk bedraagt 4:23.27.

Je snelheid op kortere afstanden vasthouden wordt met de jaren wel lastiger, maar zeker niet onmogelijk. Tussen je veertigste en zeventigste worden hardlopers gemiddeld slechts ongeveer 1 procent per jaar langzamer.

Dit artikel verscheen eerder bij Men's Health UK.

Volg je Men's Health al op Google Discover?
Mis nooit meer een artikel over training, voeding of gezondheid in Google Discover. Volg Men's Health via deze link en klik op 'Volgen op Google'.