Deze stof kan cholesterol tot 10% verlagen – dit betekent het voor jou
©Pixabay
Plantensterolen zijn steeds populairder geworden vanwege hun mogelijke gunstige effecten op het cholesterol en het hart. Maar klopt de wetenschap daarachter eigenlijk?
Plantensterolen, ook wel fytosterolen genoemd, zijn stoffen uit planten die qua structuur lijken op cholesterol dat in dierlijke producten voorkomt. Wanneer je ze eet, concurreren ze met cholesterol uit je voeding bij de opname in de darmen, waardoor er minder cholesterol in de bloedbaan terechtkomt.
Fytosterolen komen van nature voor in voedingsmiddelen zoals plantaardige oliën, noten, zaden, bonen en volle granen, maar in kleine hoeveelheden. Daarom kiezen veel mensen met een hoog cholesterol voor verrijkte producten of supplementen om hun cholesterol via de voeding beter te beheersen.
De belofte
Sterolen worden vaak gepresenteerd als een natuurlijke, voeding gerichte manier om het ‘slechte’ LDL-cholesterol te verlagen. Omdat een lager LDL-cholesterol wordt geassocieerd met een betere hartgezondheid, worden plantensterolen aangeprezen als een eenvoudige manier om het hart op lange termijn te ondersteunen. Hun populariteit is ook te danken aan het gebruiksgemak: ze zitten tegenwoordig in verrijkte margarines en yoghurtproducten en worden aangeprezen als makkelijke vervangers voor iedereen die via dagelijkse voeding zijn cholesterol wil beheersen.
De wetenschap
Het sterkste bewijs komt uit een meta-analyse in The Journal of Nutrition, waarin 84 studies werden bekeken. Hieruit bleek dat een dagelijkse inname van ongeveer 2 gram plantensterolen het LDL-cholesterol met ongeveer 9% kan verlagen.
Een tweede meta-analyse in het American Journal of Clinical Nutrition onderzocht 124 studies en bevestigde dat een dagelijkse hoeveelheid van 1,5 tot 2,4 gram sterolen het LDL met 7% tot 10% verlaagt, ongeacht of ze via voeding of supplementen worden ingenomen.
Ook een overzichtsartikel in Food & Nutrition Research kwam tot vergelijkbare resultaten: ongeveer 2 gram per dag kan het LDL-cholesterol met 9% tot 12% verlagen.
De conclusie
Voor de meeste mensen die hun cholesterol significant moeten verlagen, blijven statines de eerstelijns, bewezen behandeling. Plantensterolen kunnen ondersteunen, maar vormen geen vervanging.
Natuurarts Matthew Nagra stelt: ‘De cholesterolverlagende werking van plantensterolen wordt ondersteund door een indrukwekkend aantal onderzoeken en maakt deel uit van het ‘Portfolio-dieet’, een plantaardig voedingspatroon dat is ontworpen om het LDL-cholesterol te verlagen. Onderzoek laat zien dat dit dieet het LDL met zo’n 30% kan reduceren.’
Over het verschil tussen sterolen en statines zegt dr. Nagra: hoewel sterolen hun plek hebben, zijn ze geen vervanging voor statines. ‘Statines kunnen het LDL drie tot vijf keer sterker verlagen dan sterolen alleen en hebben aangetoond het risico op hartaanvallen te verminderen.’
Voor wie een fors verhoogd cholesterol heeft, blijven statines de gouden standaard, met tientallen jaren onderzoek die het risico op hartaanvallen en beroertes aantonen. Sterolen mogen deze medicatie niet vervangen, maar kunnen wel een nuttige aanvulling zijn voor mensen die hun cholesterol een extra duwtje in de juiste richting willen geven.
De waarschuwing
Dr. Nagra waarschuwt: ‘Plantensterolen hebben over het algemeen een goed veiligheidsprofiel, maar er bestaat een zeldzame genetische aandoening genaamd sitosterolemie. In dat geval kan suppletie met sterolen het risico op hartziekten juist verhogen. Raadpleeg daarom altijd je arts voordat je deze supplementen gebruikt.’
Als je besluit plantensterolen te gebruiken, overleg dan eerst met een zorgverlener, zeker als je andere medicatie gebruikt of een bestaande aandoening hebt.
Dit is een vertaling van Men's Health UK.