Leven met een bipolaire stoornis: niet gek, maar anders bedraad

Een bipolaire stoornis is niet het einde van de weg, maar een andere route. Met inzicht, humor en zelfkennis kun je leren sturen. Zelfs als het teringhard stormt in je hoofd.

Wanneer we denken aan een bipolaire stoornis, denken we vaak aan extremen: manische uitbarstingen, diepe depressies, chaos. Het is een beeld dat jarenlang gevoed is door stigma en onbegrip. Zeker onder mannen, waar mentale gezondheid nog te vaak gelijkstaat aan zwakte.

Maar wat als dat beeld niet klopt? Wat als bipolair zijn niet betekent dat je “kapot” bent, maar dat je hersenen simpelweg anders werken?

Dieptepunt, maar ook een keerpunt

Dat is precies wat schrijver en model Rosie Viva in haar boek Volledig normaal & absoluut prima laat zien. Na een psychotische episode op het Londense vliegveld in 2018, die eindigde met een arrestatie en ziekenhuisopname, kreeg ze de diagnose bipolaire stoornis. Een dieptepunt, maar ook een keerpunt. “Mijn leven eindigde toen ik werd opgenomen in een psychiatrische inrichting,” schrijft ze, “maar op hetzelfde moment begon een nieuw leven. In het begin was dat moeilijk, maar ik denk dat ik liever leef zoals ik nu ben.”

Rosie’s verhaal is eerlijk, grappig en verfrissend. Maar vooral: het biedt een ander perspectief. Ze noemt haar bipolaire stoornis geen vloek, maar een vonk. “Het houdt me scherp. Het houdt me nieuwsgierig. Het herinnert me eraan dat niets definitief of zeker is, en dat we niet alles onder controle hebben - ook al willen we dat zo graag.”

Wat bipolair écht betekent

Een bipolaire stoornis is een stemmingsstoornis waarbij je periodes van (hypo)manie en depressie ervaart. In de manische fase voel je je euforisch, vol energie en plannen, alsof je de wereld aankunt. In de depressieve fase lijkt alles juist zinloos en zwaar. Ongeveer 1 à 2 procent van de bevolking heeft ermee te maken. Het komt even vaak voor bij mannen als bij vrouwen en de stoornis kan zich op latere leeftijd manifesteren.

Erfelijkheid, psychische en sociale factoren kunnen bijdragen aan het ontwikkelen van de stoornis. Het probleem? Mensen herkennen de signalen vaak niet of praten er niet over. “Ik ben gewoon gestrest,” “Het gaat wel weer over,” of “Ik moet harder werken”. Dat zijn de zinnen die we horen (of zelf zeggen). Pas als de pieken te hoog worden of de dalen te diep, komt de realiteit keihard binnen.

De kracht van inzicht

Rosie’s verhaal laat zien dat kennis macht is. Zodra je begrijpt wat er in je brein gebeurt, kun je ermee werken in plaats van ertegen te vechten. Dat betekent niet dat de weg eenvoudig is, want het vergt therapie, soms medicatie, en vooral: zelfcompassie.

Voor mannen, die vaak opgevoed worden met de overtuiging dat je emoties moet “beheersen”, is dat misschien wel de grootste uitdaging. Toch ligt dáár de kracht. Door open te zijn over wat er in je hoofd speelt, kun je de controle op een andere manier herpakken. Niet door alles te onderdrukken, maar door te leren navigeren.

Zoals Rosie zegt: “De diepten van emoties voelen kan uitputtend zijn, maar het is ook magisch. Ik word er elke dag aan herinnerd hoe krachtig mijn geest kan zijn, en hoe krachtig de geest van iedereen kan zijn.”

Van stoornis naar superkracht

Dat klinkt misschien soft, maar het is wetenschappelijk onderbouwd. Mensen met een bipolaire stoornis hebben vaak een verhoogde creativiteit, een sterk empathisch vermogen en een intens bewustzijn van hun emoties. Bekende figuren als Stephen Fry en Kanye West (met wisselend succes) hebben openlijk verteld over hun ervaringen, wat helpt het taboe te doorbreken.

Voor mannen kan het helpen om die kracht te herdefiniëren. Veerkracht zit niet in het negeren van pijn, maar in het aangaan ervan. In de discipline om hulp te zoeken. In het leren leven met de chaos, in plaats van ervoor weg te rennen.

Een nieuw normaal

“Een paar jaar geleden,” schrijft Rosie, “las ik talloze boeken, die me allemaal vertelden dat mijn leven altijd chaotisch zou blijven. Maar hier ben ik dan. Ik leg de laatste hand aan mijn boek en luister in complete stilte naar klassieke muziek. Ik heb vrede met mijn verleden en verheug me op mijn toekomst.”

Het is een boodschap die niet alleen voor vrouwen geldt, maar ook voor mannen die worstelen met hun mentale gezondheid. Acceptatie is geen zwakte, maar het begin van herstel. Bipolair zijn hoeft geen eindstation te zijn; het kan een nieuw startpunt zijn. Een kans om je leven opnieuw vorm te geven met meer zelfinzicht, empathie en authenticiteit.

Slotgedachte

Mentaal “anders bedraad” zijn is niet iets om je voor te schamen. Het is een deel van wie je bent. En net als bij een motor, is het vooral een kwestie van leren hoe je ermee rijdt.

Of, zoals Rosie het zegt:

Meer van Men's Health? Volg ons ook op Facebook en Instagram.