‘Als je dik bent, dan telt je mening niet’

De maatschappij is anti-dik. Niet als haatcampagne, meer een strijd voor gezondheid. Of gaat het wel zo ver dat je als dik persoon minder waard bent? 

Ik ben een gereserveerd persoon. Altijd neutraal, conflictvermijdend en soms een people pleaser. Toen ik bij mezelf te raden ging waarom dat zo is, vond ik het antwoord: vroeger was ik dik. 

Dik is anders

Door de obesitasepidemie komen er steeds meer dikke kinderen - en volwassenen. Een gezondheidscrisis ik volle glorie. Als ik dan één lichtpuntje kan bedenken, is het dat dikke kinderen minder snel uit de toon vallen. 

Dik is, in de regel, namelijk anders. Ik was anders. Gelukkig behoorde ik nooit tot de gepeste kinderen. Vrienden had ik genoeg, inclusief bij de populairdere kringen. 

Het ding is: al sta je niet onderaan de sociale ladder. Binnen jouw eigen kring sta je dat alsnog, als je de dikke bent. Zelfs als je gewoon gerespecteerd en geliefd wordt. 

Ik kon met iedereen lachen. Ouwehoeren heen en weer, elkaar roasten, maar zodra ik een grens over ging, was er maar één weerwoord nodig om mij stil te krijgen: ‘Hou je bek, jij bent dik.’

Beoordeeld op inhoud

Tja, goed punt. Valt weinig tegenin te brengen. Deed ik dat wel, dan konden ze het gewoon herhalen. Als het meezit sta je naast de rest. Ironisch genoeg stond ik - als alles-eter - onderaan de voedselketen wanneer mijn tegenspraak niet geduld werd.

Het bracht me niet alleen in een zwakke debatteerpositie. De inhoud van mijn uitspraken verloor al hun waarde met een simpele ‘houd je bek, dikke’. Aan de ene kant leerde ik mijn woorden altijd nauwkeurig te wegen, aan de andere kant dat mijn woorden altijd te weinig gewicht hadden, zolang ik het teveel had. Als je dik bent, dan telt je mening niet.

En dus leerde ik mensen lezen. Ik moest precies weten hoever ik kon gaan op welke momenten. Wat ik wel en niet kon zeggen. De discussie won ik wel in mijn hoofd. Iets minder ad rem, maar wel inhoudelijk. Het heeft me dus best positieve opgeleverd, maar ook het idee dat ik wat ik zei niet echt uitmaakte. Ik werd toch niet echt beoordeeld op de inhoud van mijn woorden, maar op de inhoud van mijn t-shirt.

Naar mijn mening is dit waar de body positivity-beweging uit is ontstaan. Het verlangen om gezien te worden. Dat dikke mensen niet om hun gewicht worden beoordeeld, in plaats van op hun kennis en kunde. En daar ben ik het, als ex-dikke, helemaal mee eens.

Weinig positiefs

Maar, iedere ideologie heeft extreme interpretaties. En zo is body positivity ook uitgegroeid naar het goedpraten en zelfs gezond verklaren van overgewicht. En dat is niet waar de positiviteit om draait. Die gaat om persoonswaarde, niet om bloedwaarde.

Ik weet hoe het is om dik te zijn, hoe moeilijk het is om het te veranderen. Ik weet hoe complex en diepgeworteld het is. En ik weet dat een dik persoon in beginsel niet minder is dan een ander. Maar, ik weet ook dat overgewicht de belangrijkste voorspeller is van een vroege dood, van talloze ziektes en van lagere kwaliteit van leven. 

Dat jouw kwaliteit van leven uitstekend is, ondanks je overgewicht, verandert nog niet het feit dat we dit wereldwijde probleem moeten aanpakken. Ondanks je overgewicht mag je positief zijn. Verder is er echter weinig positiefs aan overgewicht. Obesitas zegt misschien niks over de waarde van een mens, iemands waarde zegt ook niks over diens overgewicht. Zelfs bij de koning van Oranje is het ongezond.

Ik ben helemaal voor jezelf accepteren en van jezelf houden. Maar body positivity moet geen makkelijk excuus worden om keiharde discipline te tone en iets aan je overgewicht te doen. Want ik weet ook, hoe hopeloos het soms ook lijkt, je hebt zelf alle controle in handen - op zeldzame aandoeningen na - om iets aan je overgewicht te doen.

Met deze column vraag ik aan de ene kant begrip voor de body positivity beweging, en aan de andere kant een verandering van mindset binnen die beweging.

Volg Men's Health ook op Facebook en Instagram.