Wat is chronische stress en hoe kom je er vanaf?
Zo reken je af met deze chronische ellende.
© Getty Images - Luis Alvarez
Lig jij uren te piekeren in bed? Heb je een ultrakort lontje waarbij je niets anders doet dan snauwen naar je partner of familie? En ben je plotseling het slachtoffer van vreemde lichamelijke klachten? Ai, dan kans is aanwezig dat je kampt met chronische stress. Wij vertellen je wat chronische stress is – en hoe je hier zo snel mogelijk vanaf komt.
Wat is stress?
Stress, we ervaren het allemaal. Hoewel het standaard klinkt als iets negatiefs, is dit in essentie niet per se het geval. Je lichaam ervaart stress in spannende situaties, waardoor je extra alert bent. Zie het als een verdedigingsmechanisme in je lichaam.
Bij een stressvolle situatie (zoals een gevaarlijke actie in het verkeer) komen de hormonen cortisol en adrenaline vrij. Je doorbloeding wordt vervolgens versneld, wat zorgt voor meer zuurstof in de hersenen. Hier is niets mis mee, maar ervaar je op de lange termijn heel veel stress, dan kan het wél voor problemen zorgen.
Wat is chronische stress?
Stress kan in gevaarlijke situaties je beste maat zijn, maar als het langer aanhoudt, dan wordt het schadelijk. Volgens Valerie Ritchie, psycholoog bij MIND Korrelatie, is er sprake van chronische stress als je stressrespons te vaak geactiveerd wordt. Dit komt dan niet door tientallen gevaarlijke verkeerssituaties achter elkaar, maar bijvoorbeeld door een ongezonde werkomgeving of geldzorgen. Je lichaam ruikt uitgeput van de hoeveelheid stress en dit leidt vervolgens tot gezondheidsproblemen. Funest voor je dagelijks leven, want lekker ga je je er niet door voelen.
Hoe weet je of je chronische stress hebt?
Ooit de huisarts bezocht met een lichamelijke klacht en te horen gekregen dat de oorzaak ‘stress’ is? Heel irritant, maar in veel situaties wel wel de waarheid. Ieder mens ervaart stress op z’n eigen manier. Toch zijn er flink wat klachten die vaak voorkomen bij chronische stress.
Lichamelijke klachten:
- Hoofdpijn
- Vermoeidheid
- Hartkloppingen
- Slaapproblemen
- Pijn in nek, schouders of rug
Psychische klachten:
- Somberheid
- Concentratieproblemen
- Piekeren
- Vergeetachtig
- Prikkelbaar
- Opgejaagd gevoel
Het kunnen simpele, dagelijkse dingen zijn, die je door chronische stress minder goed uit kunt voeren. Is die ene e-mail op werk plotseling een gigantische opgave, terwijl je dit voorheen geen probleem vond? Of kan je ineens totaal niet meer met kritiek omgaan en val je uit tegen vrienden of familie? Dan wordt het tijd om aan de bel te trekken.
Hoe kom je van chronische stress af?
Laten we voorop stellen: herken je bovenstaande symptomen, dan wordt het tijd om hier iets aan te veranderen. Constante stress is een aanslag op je lichaam en kan zelfs leiden tot een burn-out. En dan ben je nog verder van huis.
Volgens een studie van Yale zijn er manieren om af te rekenen met chronische stress. Het zijn er nogal wat, dus komen ze:
- Begin bij de bron. Probeer te achterhalen waar je stress vandaan komt en denk na over een oplossing. Dat is niet in alle gevallen makkelijk te achterhalen, dus wees ook niet bang om hier met iemand over te praten. Wat kun je doen om de stress te verminderen?
- Beweeg om lichamelijke en mentale spanningen te verminderen. Het is verleidelijk om te Netflixen, maar dit kan je ook doen ná een wandeling van 30 minuten.
- Eet gezond. Je lichaam heeft al genoeg stress te verwerken, dan wil je daar niet nog meer ellende bij stoppen.
- Probeer een vast slaapritme aan te houden, waarbij je 7 tot 8 uur slaap pakt. Voldoende slaap is nodig om je lichaam rust te geven.
- Zet realistische doelen. Het behalen van doelen geeft rust, waarbij je stressgevoel zal dalen.
- Leer te luisteren naar je gevoel. Klinkt zweverig, maar wel belangrijk. Heb je het idee dat je te veel ballen aan het hooghouden bent, leer dan nee te zeggen en te bedenken wat écht belangrijk voor je is. En dat is te allen tijde je gezondheid.
Bovenstaande manieren kunnen je helpen om minder stress te ervaren en hopelijk van die chronische ellende af te komen. Het is verstandig om een arts te raadplegen wanneer je klachten blijvend zijn.