De waarheid over 3D
Hebben we het hier over de grootste revolutie sinds kleurentelevisie of is 3D de laserdisc-flop van dit millennium?
Hoe werkt het?
Tijdens een driedimensionale film krijg je tegelijkertijd twee beelden vanuit verschillende perspectieven te zien – één voor je linker, één voor je rechteroog. De oudste en inmiddels achterhaalde techniek - die met het roodgroene ‘anaglyph’ brilletje – werkt met zo ingekleurde beelden dat alleen je linker- of rechteroog deze waarneemt. Voor de huidige technieken heb je een iets gecompliceerdere bril nodig:
1. Veel fabrikanten (o.a. Samsung, Sony, Panasonic) zetten in op zgn. actieve 3D. Hierbij wordt de beeldsnelheid gehalveerd, gedeeld en naar één oog gestuurd. Hiervoor heb je een toestel met een hoger Hertz-tal nodig. Met 200Hz bijvoorbeeld komen 100 beelden per seconde afwisselend per oog aan via active shutter-brillen.
2. Bij de passieve 3D met gepolariseerde brillen is het effect verder verbeterd. Hier halveert de techniek de beeldresolutie verticaal. Het ene oog ziet de verticaal gepolariseerde beelden, het andere de horizontaal gepolariseerde beelden. Nadeel: door de gehalveerde beeldresolutie vermindert ook de kwaliteit. 1920X1080 beeldpunten worden er dan 1920x540. LG is koploper met deze techniek en verkoopt een flink aantal toestellen met passieve techniek.
Kun je 3D ook ervaren zonder bril?
Dat zal niet heel lang meer duren. De industrie heeft al voorbeelden op internationale beurzen neergezet, maar de verschillende technieken zijn enerzijds te duur en anderzijds nog niet voldoende ontwikkeld.
Kan ik nog een miskoop doen?
Tussen de fabrikanten woedt een zogenaamde technologieoorlog.
Waar de 3D-beelden vandaan komen en hoe deze overgedragen worden is geregeld, maar de actieve 3D-brillen van verschillende fabrikanten zijn niet compatible met andere toestellen dan die van betreffende fabrikant. Wel zijn er inmiddels universele brillen op de markt.
Wat heb ik verder nodig?
Als je al een home cinema-set hebt gaat het pijn doen, want dan moet je alles vervangen. Naast een 3D-tv heb je geschikte brillen nodig, hoewel de meeste tv’s wel een setje meegeleverd krijgen. Wil je 3D-Blu-rays afslepen, dan moet je een 3D-player kopen. Met een beetje geluk kan je huidige speler met een firmware update worden geupgrade. Voorbeeld: de Playstation 3 van Sony kan dankzij zo’n update ook 3D-films en -games weergeven.
Wat kost het?
Voor 3-D op een tv betaal je in de regel zo’n 200 tot 500 euro extra. Je hebt ze voor onder de 1.000 euro. Een 3D-Blu-rayspeler is er vanaf zo’n 200 euro en voor extra (active shutter) brillen betaal je 100 euro. De gepolariseerde brillen zijn aanzienlijk goedkoper.
Hoe zit het met het 3D-aanbod?
Terwijl de grote tv-fabrikanten kosten noch marketing sparen om de 3D belevenis te hypen, vergeten ze voor het gemak dat er ook voldoende content moet zijn om die belevenis te ervaren. Die is er namelijk nauwelijks. Er zijn een stuk of wat 3D-films vrij op Blu-ray beschikbaar, andere films krijg je weer exclusief bij een toestel of Blu-rayspeler.
Samsung lanceerde onlangs een video-on-demand systeem en eind dit jaar moeten daarop 70 3D-films beschikbaar zijn. Verder kun je je abonneren op dure kanalen die bijvoorbeeld grote sportwedstrijden in 3D uitzenden.
Moet ik al omschakelen?
Hoewel fabrikanten met grote verkoopstijgingen schermen is 3D-techniek nog marginaal aanwezig in onze huiskamers. Wacht nog maar even met je twee jaar oude lcd op marktplaats zetten ten faveure van een nieuwe met 3D, tenzij je lééft voor het nieuwste van het nieuwste. Ja, 3D is bijzonder en heeft zeker potentieel (denk: games). Onze tip: wacht tot het potentieel uitgegroeid is tot een volwaardig product waarin de tv-makers hebben gekozen voor een industriestandaard (actief of niet actief) en er voldoende content is.
